Logo
Blaðið /
Strandveiði á Íslandi
Strandveiðar gegna mikilvægu hlutverki í íslenskum sjávarbyggðum og skapa verðmæt tækifæri fyrir fólk sem vill stunda sjósókn án þess að vera hluti af stórri útgerð - auk þess sem þær eru bæði sjálfbærar og umhverfisvænar. Þegar strandveiðibátarnir halda til veiða lifna hafnirnar við og lítil samfélög um land allt njóta aukinnar starfsemi og lífs.
Strandveiði á Íslandi image

Þeir Sævar Guðmundsson og Kjartan Sveinsson halda til strandveiða á hverju vori og gera út báta sína frá Grundarfirði. Að þeirra mati jafnast fátt á við þá tilhlökkun sem fylgir upphafi strandveiðitímabilsins. Þeir eiga það sameiginlegt að hafa kynnst sjómennskunni ungir að árum og öðlast reynslu sem vakti með þeim áhuga á sjósókn og hefur fylgt þeim síðan.

Hvað ungur nemur, gamall temur

„Þegar ég var barn var farið á sjó á gamalli trétrillu. Þá voru það afi minn, pabbi minn og ég, þrír ættliðir á sjó saman, frá því að ég var tíu ára gamall. Ef ég fékk ekki að fara með grenjaði ég úr mér augun, og þá fékk ég að fara,“ segir Sævar. Áhuginn á sjómennskunni kviknaði því snemma og hann segist ekki hafa hugsað sig tvisvar um þegar strandveiðarnar komu. „Ég er sjómaður og gat þá farið í öllum mínum fríum á strandveiðar. Ég hef verið á strandveiðum frá fyrsta degi og á sama bát.“ 

„Þegar ég var unglingur, aðeins 13 ára, var ég sendur til afa míns sem var grásleppukarl og æðabóndi á Jónsnesinu,“ segir Kjartan sem var við veiðar með afa sínum á hverju sumri frá þrettán til tuttugu ára aldurs. „Afi var mikið náttúrubarn og elskaði að vera úti í náttúrunni. Hann kenndi mér allt í sambandi við náttúruna á Breiðafirði. Mig langaði til að vera trillukarl eftir menntaskóla en það var ekki boði þá, þannig að ég fór í allt aðra átt,“ segir hann og flakkaði þessi í stað um heiminn og menntaði sig erlendis. „Allt í einu fattaði ég að það var hægt að kaupa sér bát og fara á sjó! Ég gerði það og það er besta ákvörðun sem ég tekið á minni starfsævi.“

Vinna við að stunda núvitund

„Það eru um 800 strandveiðisjómenn á Íslandi og ef það er eitt sem við eigum sameiginlegt er það ást okkar á hafinu og náttúrunni og það að vera úti á sjó með sjálfum okkur. Þetta er fallegt lítið samfélag á bryggjunni og við hjálpumst mikið að,“ segir Kjartan og tekur fram að stór hluti af skakinu sé að lesa í náttúruna. „Það má segja að þetta sé í raun eins og að vinna við það að stunda núvitund.“